Włochy zdecydowały o tymczasowym zawieszeniu swobodnego przepływu osób w ramach strefy Schengen w relacjach z Hiszpanią. Powodem jest kryzys migracyjny w hiszpańskiej enklawie Ceuta. Granice morskie i lotnicze zostały objęte kontrolami.
Decyzja rządu Giorgii Meloni
Włoskie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych formalnie zatwierdziło w piątek decyzję o czasowym zawieszeniu zasad strefy Schengen wobec Hiszpanii. Krok ten wynika bezpośrednio z obaw związanych z kryzysem migracyjnym w Ceucie. Decyzję podjęto podczas posiedzenia resortu, któremu przewodniczył minister Matteo Piantedosi. Opierała się ona na analizach przygotowanych przez włoski Komitet ds. Analizy Migracji i Bezpieczeństwa Granic. Zapowiedź takiego działania padła już w czwartek wieczorem ze strony premier Giorgii Meloni oraz wicepremierów Antonio Tajaniego i Matteo Salviniego. Po przybyciu tysięcy migrantów do hiszpańskiej enklawy w Afryce Północnej Rzym uznał, że konieczne jest przywrócenie kontroli. Włochy nie mają lądowej granicy z Hiszpanią, dlatego decyzja dotyczy połączeń lotniczych i morskich. Osoby podróżujące między tymi krajami będą musiały okazywać dokumenty. Policja graniczna ma prowadzić celowe, selektywne kontrole wobec obywateli państw trzecich przybywających z Hiszpanii.
Wzmocnienie kontroli na granicy z Francją
Dodatkowo po rozmowie telefonicznej ministra Piantedosiego z francuskim odpowiednikiem Laurentem Nuñezem uzgodniono wzmocnienie kontroli na lądowej granicy między Francją a Włochami. Działania te będą realizowane w ramach istniejących już porozumień o współpracy między służbami policyjnymi obu państw.
Sytuacja w Ceucie
Hiszpańskie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych poinformowało, że spośród ponad 50 tysięcy migrantów, którzy w ostatnich dniach przedostali się do Ceuty, około 37,5 tysiąca wróciło już do Maroka. Wcześniej pojawiały się informacje o nawet 60 tysiącach osób, które w sposób niekontrolowany dotarły do 85-tysięcznej enklawy. Skala napływu była wyjątkowa. Migranci w dużej części przedostawali się z terytorium Maroka, co wywołało poważne obciążenie lokalnych ośrodków i służb. Inicjatywę Włoch w sprawie zawieszenia zasad Schengen wobec sytuacji w Ceucie poparło kilka europejskich państw.
Kontekst europejski i uzasadnienie decyzji
Strefa Schengen umożliwia swobodny przepływ osób między państwami członkowskimi, ale traktaty pozwalają na tymczasowe przywrócenie kontroli granicznych w przypadku poważnego zagrożenia dla porządku publicznego lub bezpieczeństwa wewnętrznego. Włoski rząd podkreśla, że chodzi o ochronę bezpieczeństwa obywateli i obronę granic europejskich. Premier Meloni i członkowie jej rządu wskazywali, że niekontrolowane przepływy migracyjne stanowią realne ryzyko. Decyzja ma charakter nadzwyczajny i czasowy – według doniesień ma obowiązywać przez miesiąc, z możliwością przedłużenia, przy jednoczesnej dbałości o ograniczenie wpływu na ruch turystyczny. Krytycy rządu Meloni oceniają krok jako gest skierowany głównie do krajowej opinii publicznej. Podkreślają, że brak dowodów na to, by migranci z Ceuty planowali dalszą podróż do Włoch. Hiszpania z kolei reagowała ostro, wskazując na dane dotyczące nielegalnych przekroczeń granic w innych krajach UE.
Co oznacza decyzja w praktyce
Dla obywateli państw Unii Europejskiej podróżujących między Włochami a Hiszpanią zmiany będą ograniczone. Kontrole mają charakter selektywny i skierowane są przede wszystkim na obywateli państw trzecich. Włoskie służby będą weryfikować, czy osoby te posiadają dokumenty uprawniające do przebywania na terytorium UE.Decyzja Rzymu wpisuje się w szerszą debatę o zarządzaniu granicami zewnętrznymi Unii i odpowiedzialności państw członkowskich za kontrolę napływu. Kryzys w Ceucie ponownie pokazał, jak szybko sytuacja na południowych granicach Europy może wpływać na relacje między krajami strefy Schengen.Włochy przywracają kontrole na granicy z Hiszpanią w imię bezpieczeństwa. Czas pokaże, jak długo potrwa zawieszenie zasad swobodnego przepływu i czy podobne kroki podejmą inne państwa.
Opracowanie: MojaPL.pl
Źródła: dorzeczy.pl, Reuters, ANSA, Euronews, komunikaty włoskiego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych.
